Wat hoort er in rubriek 3b?

De rode draad staat op de gids over rekenregels; deze pagina zoomt in op één rubriek.

Rubriek 3b is voor twee soorten omzet samen: goederen die je aan een ondernemer in een ander EU-land levert (intracommunautaire levering, 0%) en diensten die je aan een ondernemer in een ander EU-land verricht (de btw is verlegd naar de afnemer). Één veld: alleen de omzet, geen btw. Alles wat in 3b staat, staat óók op de opgaaf ICP van hetzelfde tijdvak.

Wat hoort erin

• Goederen verkocht en vervoerd naar een ondernemer in een ander EU-land, met zijn geldige btw-nummer op je factuur.
• Diensten aan een ondernemer in een ander EU-land onder de hoofdregel: advies, ontwerp, software, vertaling, coaching. Op de factuur staat “btw verlegd” met beide btw-nummers.
• Ook een KOR-ondernemer die diensten aan EU-ondernemers verricht, moet die in 3b én in de opgaaf ICP melden; onder de KOR is er wél aangifteplicht voor deze stroom.

Wat hoort er niet in

• Diensten aan particulieren in de EU: hoofdregel is Nederlandse btw in 1a of 1b. Voor digitale diensten aan EU-particulieren boven de EU-brede drempel van € 10.000 geldt de btw van het land van de klant, aan te geven via de OSS-regeling; niet in deze aangifte.
• Goederen aan particulieren in de EU: onder de drempel Nederlandse btw in 1a of 1b, erboven via OSS.
• Diensten die een uitzondering vormen op de hoofdregel: diensten aan onroerend goed (belast waar het pand staat), toegang tot evenementen (belast waar het evenement is), restaurantdiensten en kortdurende verhuur van vervoermiddelen.
• Diensten aan ondernemers buiten de EU: rubriek 1e.
• Goederen naar landen buiten de EU: rubriek 3a.

Valkuilen

Vier fouten. Ten eerste: 3b niet gelijk aan de opgaaf ICP over hetzelfde tijdvak. Een verschil tussen 3b en de ICP is de snelste weg naar een vragenbrief. Ten tweede: het btw-nummer van je afnemer niet controleren via VIES. Sinds 2020 is een geldig nummer + vermelding op de ICP een harde voorwaarde voor het 0%-tarief bij goederen; ontbreekt een van beide, dan wordt de levering alsnog belast. Bewaar het VIES-resultaat als bewijs. Ten derde: bij goederen het vervoersbewijs niet bewaren (CMR, vervoersfactuur, ontvangstbevestiging). Zonder bewijs dat de goederen Nederland hebben verlaten, geen 0%. Ten vierde: een dienst in 3b zetten terwijl die onder een uitzondering valt. Een architect die aan een pand in Duitsland werkt, factureert met Duitse btw (plaats van dienst = plaats van het pand), niet met “btw verlegd” en dus niet in 3b.

Voorbeeld

Een developer werkt in Q3 voor een Duitse opdrachtgever met een via VIES gecontroleerd DE-btw-nummer en factureert € 9.000 met btw verlegd. Rubriek 3b: omzet € 9.000, geen btw. De opgaaf ICP over Q3 vermeldt € 9.000 bij dat Duitse btw-nummer. Voorbelasting op de bijbehorende kosten (laptop, IDE-abonnement) blijft aftrekbaar in rubriek 5b.

Zo controleer je het zelf

3b heeft nooit een btw-bedrag. Het totaal van 3b moet exact gelijk zijn aan het totaal van de opgaaf ICP over hetzelfde tijdvak; niet ongeveer, exact. Elk btw-nummer in de ICP moet een geldig EU-formaat hebben en géén Nederlands nummer zijn (die horen niet op de ICP). Klopt de aansluiting niet: eerst de ICP corrigeren, dan pas de aangifte indienen.

Bronnen

• Belastingdienst, Diensten verrichten voor ondernemers in andere EU-landen
• Belastingdienst, Opgaaf intracommunautaire prestaties (ICP)

---

Later komt hier het artikel dat beschrijft hoe BTW Vriend rubriek 3b berekent.