Moet ik btw rekenen over een subsidie of gift?

De rode draad staat op de gids over btw-aangifte; deze pagina zoomt in op één onderdeel.

Niet al het geld dat binnenkomt is omzet. Een subsidie, een donatie, een geslaagde crowdfunding: dat voelt als inkomsten, maar of er btw over moet, hangt van één vraag af: staat er een tegenprestatie tegenover? Die ene toets beslist vrijwel elk geval, en wie hem kent, hoeft nooit meer te googelen of “btw over subsidie” moet. Voor makers, creatieven en sociale ondernemers (de groepen die het vaakst met deze geldstromen werken) is dit het overzicht.

De toets: betaalt iemand vóór iets?

Btw is een belasting op leveringen en diensten. Krijg je geld omdat je iets levert of doet voor de betaler (of voor iemand die de betaler aanwijst), dan is het omzet met btw. Krijg je geld zonder dat de gever er een concrete prestatie voor terugkrijgt (steun, gunst, algemeen belang), dan valt het buiten de btw. Het etiket op de geldstroom (“subsidie”, “donatie”, “bijdrage”) doet er niet toe; de afspraak eronder wel.

Subsidies: lees de beschikking

Een echte subsidie (de gemeente steunt je culturele project, een fonds financiert je onderzoek, zonder dat de gever een aanwijsbare prestatie afneemt) is geen omzet: geen btw, geen factuur, hooguit een declaratie of verantwoording. Een prijssubsidie of opdracht in subsidiejas is dat wél: de gemeente die je “subsidieert” om workshops te geven op háár scholen, koopt gewoon workshops in, dus btw erover. De lakmoesproef zit in de beschikking: staat er wat jij concreet moet leveren en aan wie, dan neig je naar belaste omzet; staat er wat je project moet bereiken en hoe je verantwoordt, dan naar onbelaste steun. Bij grote of terugkerende subsidies is dit hét punt om vooraf schriftelijk helder te krijgen, desnoods met één vraag aan de subsidieverstrekker zelf, die dit vaker heeft meegemaakt dan jij.

Giften, donaties en crowdfunding

Een zuivere donatie (iemand steunt je werk, krijgt niets terug behalve dankbaarheid) is btw-vrij. De populaire reward-crowdfunding is dat meestal níet: wie € 50 doneert en daarvoor jouw boek, plaat of product krijgt, doet gewoon een vooraankoop, en dat is belaste omzet tegen het tarief van het product, af te dragen wanneer je de vooruitbetaling ontvangt. Bij campagnes met gemengde tiers splits je dus: de tiers mét beloning zijn omzet, de “steun ons gewoon”-tier niet. Een symbolisch bedankje (naamsvermelding, een kaartje) maakt een donatie nog geen omzet; een echt product of dienst wel.

Sponsoring: bijna altijd omzet

Sponsoring lijkt op geven maar is het zelden: de sponsor krijgt zichtbaarheid (logo, vermelding, exposure) en dát is een reclamedienst. Btw erover, gewoon factureren tegen 21%. Alleen als er werkelijk niets tegenover staat (en de “sponsor” dat ook fiscaal zo behandelt), schuift het richting gift; in de praktijk zeldzaam.

Praktisch

Boek deze geldstromen apart van je gewone omzet, met per stroom één aantekening: tegenprestatie ja/nee, en waarom. Bij ja: factureren en meenemen in de aangifte als gewone omzet. Bij nee: buiten de btw laten (let wel: voor de inkomstenbelasting tellen zulke ontvangsten vaak gewoon mee als winst; dat is een andere toets dan de btw-vraag). En bij twijfel over een grote geldstroom: één keer voorleggen aan een adviseur is goedkoper dan jaren verkeerd behandelen. Deze categorie is klein in aantal, maar de bedragen zijn vaak precies groot genoeg om het goed te willen doen.

Bronnen

• Belastingdienst, Waarover moet u btw berekenen?
• Belastingdienst, Hoe werkt de btw?